• Eğitim sadece okula gitmek ve bir derece kazanmakla ilgili değildir. Bilginizi genişletmek ve yaşam hakkındaki gerçeği almakla ilgilidir. – Shakuntala Devi

Satranç Tahtası ve Buğday Hikayesi

Kemal Ayhan

Administrator
Yönetici
satranc-bugday-matematikkafe.jpg

Satranç oyununu yaratan bilim adamı, oyunu Pers Kralı’na sunmuş. Oyunu çok beğenen kral, “Dile benden, ne dilersen” demiş.

Bilgin sol alt köşesindeki kareye bir buğday tanesi koymasını ve sonra her kareye bir önceki karenin iki katı buğday tanesi koymasını ve bu şekilde 64. kareye kadar gitmesini istemiş. “Bana bu kadar buğday verseniz yeter.” demiş. Zenginliğinden gurur duyan kral, tebessümle, bilginin alçak gönüllülüğünü övüp, vezirine “Dileği, yerine getirin” diye emir vermiş.
Rivayet odur ki, satranç oyununu icat eden kişi Kral’ın öyle beğenisini kazanmıştır ki “dile benden ne dilersin” gibisinden bir ödül vermek istemiştir.


Mucitin isteği ise: 64 kareli satranç tahtasının ilk karesine 1 buğday tanesi konulacak, sonra sırayla her kareye bir öncekinin 2 katı kadar buğday konulacak ve son karedeki buğday miktarı kendisine verilecek.


Kral bu karışık hesap yerine verin bir çuval buğday da gitsin der ama mucit tam olarak istediğinde ısrarlı olunca Kral da ister istemez peki der.


Birkaç saat sonra tahıl depolarından sorumlu yetkili Kral'ın huzuruna varıp tüm depoların boşaldığını ama hala gereken sayının çok uzaklarında olduğunu söyleyince iş anlaşılır ve bir hesap yaparlar. 1.kareye 1 buğday, 2.kareye 2, 3.kareye 4, 4.kareye 8, 5.kareye 16 ve (n).kareye 2 üzeri 63. Yani 9,223,372,037,000,000,000 ya da daha kabacası 9'un yanında 18 adet sıfır.


1 buğday tanesi yaklaşık 0.02 gram olduğuna göre bu sayıda buğday 20,000,000,000,000,000 gram veya 20,000,000,000,000 kilogram veya 20,000,000,000 ton veya 20 milyar ton olacaktır.

(2014 yılı toplam dünya buğday üretimi 600 milyon ton civarında olup, dünyanın 333 yıllık üretimi ancak bu kadar olabilir).
 
Geri
Üst